Welke bestemming heeft een horecapand nodig?

Kort antwoord: het pand moet een horecabestemming hebben

Een horecapand moet passen binnen het omgevingsplan van de gemeente. Dat plan vervangt het bestemmingsplan. Zonder passende bestemming is op die locatie geen horecabedrijf mogelijk; dan is een omgevingsvergunning vereist. Controleer dit vóór je het huur- of koopcontract ondertekent.

Check de bestemming vóór huur of koop

Via 'Regels op de kaart' in het Omgevingsloket zie je de bestemming. Sommige gemeenten hebben ook een Horecagebiedsplan. Daarin staat welk type horecabedrijf op welke plek is toegestaan: op de ene plek mag bijvoorbeeld wel een snackbar komen, maar geen shoarmazaak.

Geen horecabestemming? Dan is een omgevingsvergunning nodig

Staat in het omgevingsplan dat je geen horecabedrijf mag starten? Dan vraag je een omgevingsvergunning aan. Dat geldt ook voor verbouwen of voor reclame met een lichtbak aan de gevel of letters op de ramen.

De kosten verschillen per gemeente en per aanvraag; bij afwijzing ben je ze ook kwijt. Hoe lang de aanvraag duurt, hangt af van hoe ingewikkeld die is. Vul je het formulier verkeerd in, dan kan de aanvraagtijd opnieuw ingaan.

Niet elke gemeente heeft alle regels al in het Omgevingsloket staan. Controleer bij de gemeente of een afwijzing klopt. Het kan zijn dat je plan wel binnen het omgevingsplan past, maar dat je toch een omgevingsvergunning nodig hebt.

Bestemming is niet hetzelfde als een exploitatie- of alcoholvergunning

Een passende bestemming betekent alleen dat horeca op die locatie mag; voor de exploitatie zijn aparte vergunningen nodig. Een exploitatievergunning horecabedrijf is nodig als klanten bij jou eten en drinken. Bij alleen afhalen of bezorgen (dark kitchen) vraag je meestal geen exploitatievergunning aan; stem dit af met je gemeente.

Schenk je alcohol, dan heb je een alcoholvergunning nodig. De Alcoholwet verbiedt het exploiteren van een horecabedrijf waar alcoholhoudende dranken worden verkocht zonder die vergunning. Horecabedrijf betekent hier: tegen betaling alcoholhoudende drank verstrekken voor gebruik ter plaatse.

De alcoholvergunning is persoons- en pandgebonden en niet overdraagbaar. Verkoop je de onderneming, dan vervalt de vergunning; de opvolger moet opnieuw aanvragen.

Vergelijking: Exploitatievergunning vs. Alcoholvergunning

Waar het horecapand zelf aan moet voldoen

Voor een alcoholvergunning heb je minimaal één horecalokaliteit nodig: een ruimte in de horeca-inrichting met een afsluitbare toegang waar alcohol wordt geschonken voor gebruik ter plaatse. Volgens de Alcoholwet moet die ruimte minimaal 35 m² zijn. De gemeente kan een grotere oppervlakte eisen.

Is de horecalokaliteit onderdeel van een rijksmonument en kleiner dan 35 m²? Vraag de gemeente dan of een uitzondering kan; de burgemeester beslist.

Ventilatie staat in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). De eisen hangen af van de gebruiksfunctie, het aantal personen, de vloeroppervlakte en of het nieuwbouw of bestaande bouw is.

Voor een ruimte waar alcohol voor gebruik ter plaatse wordt geschonken, geldt de gebruiksfunctie 'bijeenkomstfunctie voor alcoholgebruik'. Bij nieuwbouw geldt 4 dm³/s per persoon; bij bestaande bouw 2,12 dm³/s per persoon. Voor beide geldt daarnaast 3,8 dm³/s per m² vloeroppervlakte. Je moet aan de strengste eis voldoen.

Mechanische ventilatie is verplicht; bij nieuwbouw moet verse lucht direct van buiten komen, eventueel via een ventilatiekanaal. Voor hotelkamers geldt de gebruiksfunctie logiesfunctie, met andere ventilatie-eisen.

Toegankelijkheid: de Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte geldt voor ondernemers die goederen of diensten aanbieden. Als iemand een doeltreffende aanpassing nodig heeft om je dienst te gebruiken, moet je die doorvoeren. Ook moet je eenvoudige maatregelen nemen om het bedrijf toegankelijk te maken.

Voor brandveiligheid en bouw gelden eveneens eisen; welke, hangt af van het gebruik van het gebouw en of het nieuwbouw of bestaande bouw is.